دانشگاه تهرانمجله علمی " فلسفه دین "2008-706322220250617The Relationship between Religion and Humanity in the Thought of Josiah Royce: An Analysis of the Theory of the "Beloved Community"نسبت دین و انسان در اندیشهی جوزایا رویس: تحلیلی بر نظریهی "جامعهی وفاداران"9510810151310.22059/jpht.2025.390967.1006107FAعلیفتحیگروه فلسفه و کلام، دانشکده الهیات، دانشگاه تهران، تهران، ایران0000-0001-7652-1433Journal Article20250223The relationship between religion and humanity has been a fundamental issue in philosophy, sociology, and theology, undergoing various transformations in response to intellectual and social developments. In the modern era, particularly in the West, the rise of rationalism, secularism, and individualism has led to critical questions regarding the role of religion. In this context, Josiah Royce, an American idealist philosopher, proposed the theory of the "Beloved Community" as a novel framework to explain the connection between religion, society, and human identity. According to him, religion is not merely a set of metaphysical beliefs but rather an ethical and social commitment to a spiritual community, where loyalty to transcendent values and the collective good forms the essence of religious life. This study employs a descriptive-analytical method to examine Royce’s theory in relation to the challenges of spirituality in the contemporary world. The findings indicate that, despite Royce’s emphasis on the role of religion in fostering social cohesion, his theory faces several critical challenges. These include ambiguity in defining the "Beloved Community," neglect of the revelatory and mystical dimensions of religion, and the potential ideological misuse of the concept of loyalty. A comparative analysis of Royce’s ideas with Islamic philosophy reveals that, in contrast to Royce’s perspective—where religion is primarily conceived as a moral-social system—in Islamic thought, faith in divine revelation and transcendent truth constitutes the core of religiosity.The results of this research suggest that, if integrated with epistemological and revelatory dimensions, Royce’s theory of the Beloved Community could serve as a framework for rethinking the role of religion in the modern world. This study reaffirms that, despite the challenges posed by modernity, religion remains a vital source of meaning in contemporary human life.مسئلهی نسبت دین و انسان از مباحث بنیادین در فلسفه، جامعهشناسی و الهیات است که با تحولات فکری و اجتماعی همواره دستخوش تحولاتی بوده است. در دوران مدرن و به طور خاص در غرب، رشد عقلگرایی، سکولاریسم و فردگرایی، منجر به طرح پرسشهای مهمی در حوزة دین شده است. در این میان، جوزایا رویس، فیلسوف ایدهآلیست آمریکایی، با ارائهی نظریهی «جامعهی وفاداران» کوشیده است تا چارچوب نوینی برای تبیین پیوند دین، اجتماع و هویت انسانی ارائه دهد. او دین را نه صرفاً مجموعهای از باورهای متافیزیکی، بلکه تعهدی اخلاقی و اجتماعی به یک اجتماع معنوی میداند که در آن، وفاداری به ارزشهای متعالی و خیر جمعی، جوهرهی دینداری را تشکیل میدهد. این جستار، با اتخاذ روش تحلیل توصیفی-انتقادی، نظریهی رویس را در نسبت با چالشهای معنویت در جهان معاصر مورد نظر و تأمل قرار داده است. یافتهها نشان میدهد که علیرغم تأکید رویس بر نقش دین در تقویت انسجام اجتماعی، نظریهی او با نقدهای مهمی مواجه است؛ از جمله ابهام در تعریف جامعهی وفاداران، نادیده گرفتن ابعاد وحیانی و عرفانی دین، و امکان سوءاستفادهی ایدئولوژیک از مفهوم وفاداری. مقایسهی آرای رویس با سنت فلسفی اسلامی نشان میدهد که برخلاف رویکرد او که دین را عمدتاً نظامی اجتماعی-اخلاقی تلقی میکند، در اندیشهی اسلامی ایمان به وحی و حقیقت متعالی، بنیان دینداری را تشکیل میدهد. نتایج این مطالعه نشان میدهد که نظریهی جامعهی وفاداران، با پذیرش ابعاد معرفتی و وحیانی دین، میتواند بهمثابه امکانی برای بازاندیشی جایگاه دین در جهان مدرن قلمداد شود. این نوشته، نشان میدهد که دین، باوجود چالشهای ناشی از مدرنیته، همچنان نقش مهمی در معنابخشی به حیات انسان معاصر ایفا میکند.https://jpht.ut.ac.ir/article_101513_d9773268b3b8a34af17f8cff7aa99c8f.pdfدانشگاه تهرانمجله علمی " فلسفه دین "2008-706322220250617The Possibility of a Theological Reading of Hobbes’s Theory of Sovereigntyامکان خوانش الهیاتی از نظریة حاکمیت هابز10912010169210.22059/jpht.2025.391479.1006110FAمهنازبیات کمیتکیگروه حقوق عمومی و اقتصادی، دانشکدة حقوق، دانشگاه شهید بهشتی، تهران، ایران0000-0002-4796-155Xعلیصادقیگروه حقوق عمومی، دانشکدة حقوق، دانشگاه شهید بهشتی، تهران، ایران0009-0005-7900-821XJournal Article20250304This article reexamines the dominant interpretations of Thomas Hobbes’ theory of sovereignty and explores the possibility of a theological reading. While secular interpretations of Hobbes’ thought have prevailed, this study argues that theology plays a fundamental role in his intellectual framework by analyzing his historical context and theoretical foundations. Critiquing Mark Lilla’s view on Hobbes’ "turn toward secular anthropology," the article contends that Leviathan is not merely a political text but one in which theology and sovereignty theory are systematically interwoven. Finally, by examining the link between Christian theology and Hobbes’ doctrine of absolute sovereignty, the study underscores the importance of reconsidering his ideas within a broader framework beyond secular readings.این مقاله با بازاندیشی در خوانشهای رایج از نظریة حاکمیت توماس هابز امکان ارائة تفسیری الهیاتی از آن را بررسی میکند. درحالیکه تفاسیر سکولار از اندیشة هابز مسلط بودهاند، پژوهش حاضر با تحلیل زمینههای تاریخی و مبانی نظری او نشان میدهد که الهیات نقشی اساسی در چارچوب فکری وی ایفا میکند. با نقد دیدگاه مارک لیلا دربارة «چرخش هابز به سوی انسانشناسی سکولار»، مقاله استدلال میکند که لویاتان نه صرفاً متنی سیاسی بلکه اثری است که در آن الهیات و نظریة حاکمیت به طور نظاممند در هم تنیدهاند. در نهایت، مقاله با بررسی پیوند میان الهیات مسیحی و نظریة حاکمیت مطلق هابز بر اهمیت بازخوانی مفاهیم او در چارچوبی فراتر از قرائتهای سکولار تأکید میکند.https://jpht.ut.ac.ir/article_101692_d06537ab9ddef22bf2dc32cd639331c6.pdfدانشگاه تهرانمجله علمی " فلسفه دین "2008-706322220250617Philosophical Controversies in Intelligent Design: Graham Oppy's Critique of William Dembski's Explanatory Filterمناقشههای فلسفی در طراحی هوشمند: نقد گراهام آپی بر فیلتر تبیینی ویلیام دمبسکی12113310173710.22059/jpht.2025.392987.1006115FAسید محسنهاشمیگروه فلسفه دین، دانشکده الهیات، پردیس فارابی دانشگاه تهران، قم، ایران0009-0000-6572-1771محمدمحمدرضاییگروه فلسفه دین، دانشکده الهیات، پردیس فارابی دانشگاه تهران، قم، ایران0009-0005-0887-1104Journal Article20250415In recent years, advances in fields such as molecular biology, genetics, computational science, and cosmology have revived debates about the origins of life. While many researchers accept that biological systems arise largely through natural mechanisms, some believe that certain aspects of living things cannot be explained without invoking supernatural influences or the intervention of an intelligent designer. A prominent figure in this camp is William Dembski, whose theory of “intelligent design” seeks to identify patterns and features that demonstrate non-randomness and purpose in organic structures. However, Dembski's critics argue that his proposed framework, known as the "explanatory filter," has several drawbacks, such as vagueness, imprecision, lack of a comprehensive framework, unjustified prioritization, and lack of a suitable measure of probability, and that it fails to provide meaningful insight into complex biological processes. This article examines key criticisms leveled against Dembski's explanatory filter by philosopher Graham Oppy and offers responses such as the comprehensiveness of the explanatory filter based on current empirical knowledge, the adherence to the principle of simplicity that Appey accepts, and more.در سالهای اخیر، به دلیل پیشرفت در زمینههایی مانند زیستشناسی مولکولی، ژنتیک، علوم محاسباتی و دانش کیهانی، بحثهایی پیرامون منشأ حیات دوباره مورد توجه قرار گرفته است. در حالی که بسیاری از محققان میپذیرند که سیستمهای بیولوژیکی عمدتاً از طریق مکانیسمهای طبیعی به وجود میآیند، برخی معتقدند جنبههای خاصی از موجودات زنده را نمیتوان بدون استناد به تأثیرات ماوراء طبیعی یا دخالت عنصرِ طراح هوشمند تبیین کرد. یکی از چهرههای برجسته در این اردوگاه، ویلیام دمبسکی است که نظریه «طراحی هوشمند» او به دنبال شناسایی الگوها و ویژگیهایی است که غیرتصادفی و هدفمند بودن را در ساختارهای ارگانیک نشان بدهد. با این حال، منتقدان دمبسکی معتقدند که چارچوب پیشنهادی او، که به عنوان «فیلتر تبیینی» شناخته میشود، دارای اشکالات متعددی از قبیل مبهم بودن، نادقیق بودن، عدم ارائه چارچوب جامع، اولویتبندی بدون دلیل و عدم ارائه معیار مناسب جهت اندازهگیری احتمال میباشد و نمیتواند بینش معناداری در مورد فرآیندهای پیچیده بیولوژیکی ارائه دهد. این مقاله انتقادات کلیدی وارد شده علیه فیلتر تبیینی دمبسکی توسط فیلسوف گراهام آپی را بررسی میکند و پاسخهایی از قبیل جامعیت فیلتر تبیینی مبتنی بر دانش تجربی کنونی، رعایت اصل سادگی که مورد قبول جناب آپی است و موارد دیگر را ارائه میدهد.https://jpht.ut.ac.ir/article_101737_7ef519a76996aa54cd821c04d8442ce6.pdfدانشگاه تهرانمجله علمی " فلسفه دین "2008-706322220250617Ontological and Epistemological Interaction between Religious Experience and Sacred Artsتعامل هستیشناختی و معرفتشناختی تجربه دینی و هنرهای قدسی13514610177210.22059/jpht.2025.386682.1006089FAسیده زهراحسینیگروه فلسفه و حکمت اسلامی، دانشکده الهیات و معارف اسلامی، دانشگاه شهید مدنی آذربایجان، تبریز، ایران0000-0002-8200-0770Journal Article20241210There is a dynamic interaction between sacred art and religious experience. Religious experiences, characterized by emotions such as astonishment, confusion, fascination, subjugation, passion, and enthusiasm, are inherently more emotional and immediate than rational and reasoned. The interpretation of these experiences is not expressed through didactic or rhetorical language, but is the natural reflection of a mental state. This interpretation is deeply rooted in personal experiences and is understood and interpreted by the audience and religious art serves as a natural interpretation of religious experience. This study highlights a reciprocal relationship in this context. Sacred art ontologically depends on the experience of the holy, as it is created and nurtured at the intersection of religious experiences and conceptual models. Conversely, art plays a significant role in realizing, understanding, and interpreting religious experience. It holds an epistemological position by creating a participatory experience that elevates the nature of a work of art beyond that of an object, transforming it into an active element in the process of understanding and interpreting the religious experiences of believers. This research aims to conduct a case study and comparative analysis of specific sacred arts and their interaction with religious teachings and experiences through a phenomenological approach.میان هنر قدسی و تجربه دینی، تعاملی دوسویه برقرار است؛ تجربه دینی، که همراه با ویژگی-هایی همچون حیرت و شگفتی، مجذوب شدگی، مقهوریت، شورمندی و طلب و اشتیاق است، بیش از آنکه ماهیتی عقلانی و مستدل داشته باشد، احساسی و بیواسطه است و تعبیر آن نیز، نه به زبان تعلیمی و خطابی، تعبیر احساسی و طبیعی حالت روحی است که مستقیماً از تجربه به تعبیر میرسد و توسط مخاطب/مخاطبان، فهم و تفسیر میگردد و هنر دینی یکی از انحاء این گونه تعبیر است. پژوهش حاضر، رابطهای دوسویه را در این میان مییابد؛ هنرهای دینی، از حیث هستی شناختی خود وابسته به تجربه دینی هستند که در مرز میان تجارب دینی و مدلهای مفهومی آفریده میشوند و پرورش مییابند. از دیگر سوی، هنر، خود نیز در تحقق، فهم و تفسیر تجربه دینی موثر است و جایگاهی معرفتشناختی دارد که با ایجاد تجربهای مشارکتی، ماهیت اثر هنری را از سطح ابژه فراتر میبرد و آن را به امری فعال در فرایند فهم و تفسیر تجربه دینی دینداران تبدیل میکند. پژوهش حاضر، در صدد است با رویکردی پدیدارشناختی به مطالعه موردی و تطبیقی برخی هنرهای قدسی و تعامل آنها با آموزهها و تجربیات دینی بپردازد.https://jpht.ut.ac.ir/article_101772_c26cbb9457ff75f58f479364ddb79cd1.pdfدانشگاه تهرانمجله علمی " فلسفه دین "2008-706322220250617A Study on Place of Religion in Al-Kindi's Philosophyبررسی جایگاه معرفتی دین در فلسفة کندی14716110226010.22059/jpht.2025.383423.1006080FAهانیهکوهی حاجی ابادیگروه معارف اسلامی ، دانشکده علوم انسانی، دانشگاه هرمزگان، بندرعباس، ایران0009-0001-1057-832Xمحمدبنیانیگروه الهیات، دانشکده علوم انسانی، دانشگاه بوعلی سینا، همدان، ایران0009-0006-0938-6730Journal Article20241013Examining the encounter of Muslim philosophers with the Greek rational tradition and the role of the influence of religion on their philosophizing is one of the important issues in the history of Islamic philosophy. al-Kindi has played a key role in transferring and combining this tradition with Islamic thought. In this article, using the content analysis method, the role of religion in the formation of . al-Kindi 's philosophical relationships has been investigated, and tries to show the extent of al-Kindi 's success in linking religious teachings with Greek philosophy and explain how he crossed the boundaries of Greek rationality within the framework of religious beliefs. Based on this, it is clear that in . al-Kindi 's philosophy,the religion did not have a definite place and the influence of Greek thinkers on her philosophical thought has been sporadic. For this reason, he acts in some positions as a theologian and in others in a philosophical manner. This dual approach shows that her influence of Greek thought was not always coherent and systematic. it is not possible to establish a clear relationship between religion and philosophy in al-Kindi 's works.Al-Kindi ultimately seeks to show that philosophy and religion are compatible.بررسی مواجه فیلسوفان مسلمان با سنت عقلانی یونان و نقش تأثیر دین بر فلسفه ورزی آنها یکی از موضوعات مهم در تاریخ فلسفه اسلامی است. در این میان، کندی نقشی کلیدی در انتقال و تلفیق این سنت با تفکر اسلامی ایفا کرده است. کندی در برخی از مسائل فلسفی متأثر از آموزه های دینی بوده است. در این نوشتار با استفاده از روش توصیفی و تحلیلی، نقش دین در شکلگیری مناسبات فلسفی کندی مورد بررسی قرار گرفته و میزان موفقیت کندی در پیوند آموزههای دینی با فلسفه یونانی و نحوه عبور او از مرزهای عقلانیت یونانی در چارچوب باورهای دینیاش تبیین شود. بر همین اساس مشخص میگردد که در فلسفه کندی، دین جایگاه معینی نداشته و تأثیرپذیری او از اندیشمندان یونانی به صورت پراکنده و جزیرهای بوده است. به همین دلیل، کندی در برخی مواضع بهعنوان یک متکلم و در موارد دیگر به شیوه فیلسوفانه عمل میکند. این رویکرد دوگانه نشاندهنده آن است که تأثیر پذیری او از اندیشه یونانی همواره منسجم و نظاممند نبوده و در نهایت نمی توان نسبت و رابطه مشخصی میان دین و فلسفه در آثار کندی برقرار نمود. تلاش کندی نهایتا در راستای سازگار نشان دادن دین و فلسفه بوده است.https://jpht.ut.ac.ir/article_102260_806e82667d32396c647b504ee136598a.pdfدانشگاه تهرانمجله علمی " فلسفه دین "2008-706322220250617Machiavelli's Stance on Religion: A Confrontation Based on Effective Realityموضع ماکیاولی در برابر دین: مواجهای مبتنی بر واقعیت موثر16317610225910.22059/jpht.2025.391339.1006109FAمحسنباقرزاده مشکی بافگروه فلسفه، دانشکده علوم انسانی و اجتماعی، دانشگاه کردستان، سنندج، ایران0000-0002-7406-2525مصطفیعابدی جیغهگروه فلسفه، دانشکده ادبیات فارسی و زبان خارجی، دانشگاه تبریز، تبریز، ایران0000-0002-4466-295XJournal Article20250302Machiavelli has placed the salvation of the homeland and the continuity of the political state at the top of his pyramid of view on the end of politics and has avoided ends that he considers imaginary, examining and translating all aspects and structures of classical thought into this new worldview and end. On the one hand, Machiavelli considers the importance of religion to be very great in the continuation of the political state (whether republic or monarchy), and on the other hand, he introduces it as a double-edged sword that causes hypocrisy, failure, and ruin of a state and society. In this article, the author explains how Machiavelli criticized Christianity in contrast to the religion of the Romans and what solutions he proposes to change the form of the corrupted substance of religion by the church system. The important point is that the new form proposed was previously located in the heart of the Bible, and by using it, Machiavelli presents a definition of religion in order to transform it into a civil and political tool that can stand against the odds in the political and religious definition of ancient Rome and in fact shows his complex stance towards Christiani.مواجهه ماکیاولی با دین همچون مواجهه او با فلسفه سیاسی کلاسیک، طبیعیات کلاسیک و نگرش به تاریخ به سبک کلاسیک امری متفاوت و از منظری خاص است. به اعتقاد نگارنده این مقاله، ماکیاولی به دلیل آنکه نجات میهن و دوام دولت سیاسی را در رأس هرم نگاه خود به غایت سیاست قرار داده است و از غایات به زعم خود خیالی دوری کرده است، تمامی وجوه و ساختار اندیشه کلاسیک را در این جهان بینی و غایت جدید مورد بررسی و ترجمه قرار می دهد. ماکیاولی از یک طرف اهمیت دین را در تداوم دولت سیاسی( اعم از جمهوری و شهریاری) بسیار زیاد می داند و از طرف دیگر آن را همچون شمشیری دولبه موجب نفاق و شکست و تباهی یک دولت و جامعه معرفی می کند. در این مقاله نگارنده توضیح می دهد که چگونه ماکیاولی دین مسیحیت را در تقابل با دین رومیان مورد نقد قرار داده و چه راهکارهایی را برای تغییر صورتِ ماده تباه شده دین توسط دستگاه کلیسا پیشنهاد می کند. نکته مهم این است که صورت جدید پیشنهاد شده، سابق در بطن انجیل واقع شده بود و ماکیاولی با استفاده از آن از دین تعریفی در راستای تبدیل آن به ابزاری مدنی و سیاسی ارائه می کند که می تواند در برابر بخت در تعریف سیاسی و مذهبی روم باستان قرار گیرد و در واقع موضع گیری پیچیده خود را نسبت به مسیحیت نشان دهد.https://jpht.ut.ac.ir/article_102259_d68ab3cd0cca46d54b53094d5c2911a8.pdf