دانشگاه تهران مجله علمی " فلسفه دین " 2008-7063 10 3 2013 09 23 An overview Concerning the Foundation of Religious Knowledge According to Allameh Tabatabaei`s Viewpoint مبناشناسی معرفت دینی علامه طباطبایی 1 24 36187 10.22059/jpht.2013.36187 FA اسحاق طاهری دانشیار فلسفه مجتمع آموزش عالی شهید محلاتی مهدی جلالوند کارشناس ارشد فلسفه و کلام اسلامی دانشگاه قم Journal Article 2013 04 16 Religious knowledge is consists of doctrines that could be attain with a<br />methodological cognition and inquiry concerning religious sources. But the<br />Prerequisite of This kind of knowledge is some principles that from which<br />scholarly studies on religion is begin and leads to conclusion. Allameh<br />Tabatabaei, in his efforts to achieve a regular and accurate cognition of<br />Religion according to his Special principles, has focused on this point and<br />introduces some presuppositions that with exceeding from which one may<br />perceive religious teachings. He has also two presuppositions:<br />epistemological and ontological. The possibility of analyzing and evaluating<br />of religious knowledge, is an epistemological presupposition; and belief in<br />God, religion, human ability and the world of existence, is considered as<br />ontological presupposition. So he believes that an accurate understanding of<br />religion would be possible only if we try to transcend from these<br />presuppositions and use our principles of religious knowledge. معرفت دینی شامل یافته‌هایی است که با فهم روشمند و پژوهش در منابع دینی حاصل ‌می‌شود. این نوع معرفت مسبوق به مبانی‌ای است که بر پایة آنها سیر علمی در فهم دین آغاز و تا حصول نتیجه دنبال ‌می‌شود. علامۀ فقید طباطبایی براساس مبانی خاصی برای فهم صحیح و ضابطه‌مند دین، تلاش خویش را در این زمینه متمرکز می‌کند و برای ورود به عرصۀ فهم دین، پیش‌فرض‌هایی را مطرح ‌می‌کند که  فهم معارف دینی با گذر از آنها ممکن خواهد شد. امکان و سنجش معرفت دینی از پیش‌فرض‌های معرفت‌شناختی و خداباوری، دین‌باوری، انسان‌باوری و جهان‌باوری از پیش‌فرض‌های هستی‌شناختی محسوب شده‌اند. این عالم دینی با گذر از این پیش‌فرض‌ها و با استفاده از منابع معرفت دینی فهم دین را ممکن می‌داند. 

دانشگاه تهران مجله علمی " فلسفه دین " 2008-7063 10 3 2013 09 23 The Doctrine of Maryam verse: Woman in Interaction with Custom and Chastity گفتمان سوره مریم، زن در تعامل با عرف و عفاف 25 50 36188 10.22059/jpht.2013.36188 FA علی رضا محمدرضایی استادیار پردیس فارابی دانشگاه تهران فاطمه اکبری زاده دانشجوی دکتری دانشگاه تربیت مدرس تهران Journal Article 2013 08 17 Holy Quran’s commentators according to their different ideological<br />approaches and scientific capabilities, have given different explanations<br />from Quranic verses. Because they are affected first of all, by the depth of its<br />Content and then by implications that are used in it. In this article we are<br />going to analyze some of the Maryam verses, concerning custom and<br />chastity (16-32) with a descriptive-analytical method. So we will analyze the<br />linguistic structure and various levels of the meanings, and the context of<br />these verses; and with emphasizing their textual structure's cohesion, and<br />with patterning it out, and appealing to the verses themselves and their<br />doctrines, we will make a new inquiry about Quranic concepts. This research<br />will illuminate that the linguistic syntaxes of this verses along with structural<br />and thematic cohesion, are founded upon ideational and interpersonal metafunctions.<br />In holy Quran The story of Maryam and her faith-oriented actions<br />were formed with her interacting with custom and emphasizing the<br />significance of observing chastity. The chastity and interaction with customs<br />were formed the linguistic structures of the doctrine of Maryam and its<br />cohesion and speech acts. گفتمان آیات قرآن کریم با چینش دقیق دال‌ها، تألیف بی‌نظیر عبارت‌ها و درنتیجه، عمق مدلول‌ها سبب شده مفسران گوناگون بنا به توان علمی و رویکرد عقیدتی خود، تفسیرهای گوناگونی از آیات ارائه دهند که البته فقط خوانش درستی (تفسیری) پذیرفتنی است که مطابق با روح هدایتگر قرآن صورت گیرد. این نوشتار در نظر دارد با روش توصیفی– تحلیلی، به تحلیل گفتمان آیات نخست (16-32) سورۀ مریم بپردازد که به شخصیت حضرت مریم (س) در تعامل با عرف و عفاف توجه دارد. این مقاله صورت‌های زبانی و سطوح گوناگون معانی، بافت موقعیتی و سیاق آیات را بررسی می‌کند و ضمن تأکید بر پیوند تنگاتنگ آیات از لحاظ ساختار متنی می‌کوشد با بهره از الگوهای تحلیل گفتمان، با استناد به خود آیات و گفتمان مطرح در آنها، به بازکاوی مفاهیم قرآنی بپردازد. این بررسی روشن می‌سازد سازواره‌های زبانی این دسته از آیات در عین انسجام ساختاری وموضوعی، براساس فراکارکرد اندیشگانی و بینافردی پایه‌ریزی شده‌اند.گفتمان مریم (س) جهت تحقق کنش ایمانی وی در تعامل با عرف و تأکید بر اهمیت حفظ عفاف شکل گرفته است. در گفتمان این بانوی نمونه، عفت و تعامل با عرف محور انسجام‌بخش عام و سازندۀ صورت‌های زبانی و جهت‌دهندۀ کنش‌های گفتاری آیات محسوب می‌شوند.

دانشگاه تهران مجله علمی " فلسفه دین " 2008-7063 10 3 2013 09 23 The Process of Intuitive Perception and its Transferring to the Mystical Propositions فرایند ادراک شهودی و تبدیل آن به گزاره عرفانی 51 74 36189 10.22059/jpht.2013.36189 FA علی فضلی عضو هیئت علمی پژوهشگاه فرهنگ و اندیشۀ اسلامی Journal Article 2013 09 15 The philosophy of theoretical Mysticism, as one of the branches of<br />philosophy of mysticism, concern with different issues like: Epistemological<br />foundations of Theoretical Mystic; the quality and the manner of this<br />intuition for mystic; the manner of transferring this intuition to a proposition<br />by mystic; and so on. This article is articulated according to two above<br />mentioned purposes, i.e. the process of intuitional cognitions, and the<br />process of transferring intuitional cognitions to propositions. At the first<br />aspect, beside explaining the domain of intuitional cognition, I will discuss<br />three essential condition of intuition as follow: the principle of coordination,<br />relevance, and influence. And at the second aspect, after taking the issue of<br />'witness' into consideration, I will first of all, divide the experimental<br />concept of things into "supposition" and "admission"; and then I will<br />interpret them according to mystical thought. At the end, I have divided<br />mystical admissions into descriptive, explanatory, interpretational, deductive<br />and comparative propositions. فلسفة عرفان نظری به‌مثابۀ یکی از شاخه‌های فلسفة عرفان از مسائل متعددی چون مبانی معرفت‌شناختی عرفان نظری سخن می‌گوید. از رده‌های این مبانی چگونگی رخداد شهود هنگام مواجهه مشاهِد با واقعیت‌ها و حقایق و چگونگی تبدیل آن شهود به گزاره‌ هنگام گزارش از آن حقایق است. این مقاله با این هدف نوشته را در دو ساحت، یکی ساحت فرایند ادراک شهودی و دیگری ساحت فرایند تبدیل شهود به گزاره، سامان داده است. در ساحت اول، پس از تبیین دامنة ادراک شهودی، به شرط‌های تعلق شهودی یعنی سه اصل مناسبت، ارتباط و تأثیرگذاری می‌پردازد و در ساحت دوم نیز پس از سخن از شاهد، به تقسیم مدرک حصولی به تصور و تصدیق و تفسیر آن دو برپایۀ تفکر عرفانی می‌پردازد و از چگونگی تبدیل معرفت تصوری به معرفت تصدیقی نیز سخن می‌گوید. آنگاه به اقسام تصدیق‌های عرفانی توجه می‌کند و به گزاره‌های توصیفی، تبیینی، تفسیری، استنباطی و تطبیقی می‌پردازد و با ذکر نمونه درصدد تحلیل هریک برمی‌آید. 

دانشگاه تهران مجله علمی " فلسفه دین " 2008-7063 10 3 2013 09 23 The Demonstration of God's Existence through Consciousness, Examining Moreland's View اثبات خدا از طریق آگاهی، بررسی تقریر مورلند 75 100 36190 10.22059/jpht.2013.36190 FA منصور نصیری استادیار پردیس فارابی دانشگاه تهران Journal Article 2013 08 20 In recent time deductive proof for the existence of God, i.e. Demonstration<br />through consciousness, is one of the most influential way that thinkers like<br />Robert Adams and Richard Swinburne have followed it. But the newest<br />version of this proof is belong to Moreland. This article is going to examine<br />Moreland's view in four parts: Some preliminary points will presented in two<br />first part. In third part we are going to introduce Moreland proof which is<br />followed through consciousness and maintain that the best option for<br />explanation of the problem of consciousness is "theism". In next part the<br />adversary options and alternative for theism are presented. And At the end,<br />after taking Moreland's proof into consideration, finally we will criticize this<br />argument and explain its deficiency and defect. امروزه ادلۀ استقرایی برای اثبات وجود خدا محبوبیت و نفوذ درخور توجهی پیدا کرده‌اند. «استدلال از طریق آگاهی» ادلۀ جدید استقرایی برای اثبات خداست که اندیشمندانی نظیر رابرت آدامز و ریچارد سوینبرن آن را مطرح کرده‌اند. جدیدترین تقریر این استدلال تقریری است که مورلند شرح و بسط داده است. بررسی تقریر مورلند از این استدلال محور مباحث مقالۀ حاضر است. دو بخش نخست مقاله بیان نکاتی مقدماتی است که طبق شیوۀ مورلند مطرح شده‌اند و در بخش سوم استدلال از طریق آگاهی با تقریر مورلند مطرح شده است. مورلند معتقد است که، برای تبیین مسئلۀ آگاهی، خداباوری بهترین گزینه است. بخش چهارم مقاله، ارائۀ جایگزین‌ها یا گزینه‌های رقیب با خداباوری است که برای تبیین آگاهی ارائه شده‌اند و مورلند آنها را به‌مثابۀ تبیین‌های رقیب با خداباوری بررسی و نقد می‌کند. در پایان، ضمن بررسی استدلال مورلند، کاستی‌ها و نقدهای این استدلال مطرح شده است. نقد این استدلال و بیان کاستی‌های آن دربردارندۀ هشداری بر دو نکته است: نخست، تلاش هرچه بیشتر برای پیراستن ادلۀ اثبات خدا از اشکالات احتمالی؛ و دوم غافل‌نشدن از ادلۀ قیاسیِ اثبات وجود خدا.

دانشگاه تهران مجله علمی " فلسفه دین " 2008-7063 10 3 2013 09 23 The Philosophy of Ending of Prophethood (Khatamiyyat) with Prophet of Islam (p.b.u.h) فلسفه خاتمیت پیامبر اسلام 101 122 36191 10.22059/jpht.2013.36191 FA قدرت الله قربانی استادیار فلسفه دانشگاه خوارزمی Journal Article 2013 06 29 Understanding The principle of Ending Prophethood (KHATAMIYYAT)<br />with prophet Muhammad (p.b.u.h) depends on accurate investigation of<br />some important issues including: explanation of the Quran as immanent<br />miracle; the meaning of intellectual maturity of people when Islam rises; the<br />meaning and function of Vicar (IMAMAT), and finally the meaning of<br />comprehensiveness and completeness of Islam. For this reason, in<br />comparison with the miracles of the other prophets, the unique properties of<br />Quran as an immanent miracle of the Prophet of Islam, will be considered.<br />Moreover we should pay attention to the importance of relative maturity of<br />Muslims at that time. that is to say, it is a biological and historical fact that<br />by this time early Islam's people had reached to some abilities to enable<br />them to grasp the verses of holy Quran and Hadith and preserve it from<br />distortion. In addition, the principle of Vicar (IMAMAT) which was<br />repeatedly enounced by the Prophet Muhammad himself, is an evidence and<br />indication for ending of prophethood. Finally, all the Quranic verbal and<br />practical teachings of the Prophet Muhammad that called Tradition,<br />(SUNNAT) and "HADITH", show that these teachings are universal,<br />permanent and unchangeable, and could conduct both the temporal and<br />spiritual needs of Human beings. Islam from the beginning has destined the<br />guidance and leadership of its followers; first of all by a determined Imam,<br />and then by religious scholars that called "FAGHIH". فهم فلسفۀ خاتمیت پیامبر اسلام (ص) به بررسی دقیق چند مسئلۀ مهم، یعنی تبیین ماهیت قرآن به‌مثابۀ معجزۀ جاوید، معنای بلوغ فکری مردم عصر ظهور اسلام، چیستی و کارکرد اصل امامت و درنهایت معنای جامعیت و کامل‌بودن اسلام منوط است. برای این منظور، ویژگی‌های منحصر‌به‌فرد قرآن به‌مثابۀ معجزۀ جاوید در مقایسه با معجزات پیامبران دیگر مورد نظر است. همچنین، به اهمیت بلوغ نسبی، نه بلوغ عقلی کامل، بایستی توجه داشت؛ یعنی، مردم عصر رسالت پیامبر به توانمندی‌هایی رسیده بودند که می‌توانستند ضمن دریافت کتاب و سنت، آن را حفظ کنند و از تحریف مصون دارند. سوم اینکه، اصل امامت و تعیین امام، که بارها از سوی پیامبر اسلام مطرح شده، طبیعتاً مبین ختم نوبت است و نهایتاً اینکه، مجموعۀ آموزه‌های قرآن و سنت پیامبر نشان می‌دهد که در آنها کلیات ثابت و متغیر لازم برای هدایت معنوی و تحقق سعادت دنیوی و اخروی مردم لحاظ شده و هدایت آنها هم از طریق امامان و هم علمای دینی درنظر گرفته شده است و اصل اجتهاد نیز در فهم احکام اسلامی نقش بسزایی خواهد داشت.

دانشگاه تهران مجله علمی " فلسفه دین " 2008-7063 10 3 2013 09 23 The Relationship between Reason and Religion from Motahhari's Viewpoint رابطه عقل و دین از منظر استاد شهید مرتضی مطهری 123 148 36192 10.22059/jpht.2013.36192 FA محمدرضا رجبی دکترای ادیان و عرفان تطبیقی دانشگاه قم پروین کاظم زاده دانشجوی دکتری و پژوهشگر پژوهشکدۀ دانشگاه ادیان و مذاهب قم Journal Article 2013 09 07 One of the oldest and controversial issues That first springs to philosophers<br />and theologians mind was relationship between reason and religion, and one<br />of the consequences of This controversies were division of philosophers and<br />theologians to fideism or inclusive and moderate critical rationalist.<br />According to martyr Motahhari, reason in itself does not contradict religion;<br />and when reason conflicts with religious law, reason should be regarded as<br />authoritative. According to him, reason comprehends the spirit of Islam and<br />acts accordingly; although, it may apparently conflict with some narrations<br />and traditions. He neither believes in fideism and nor could justify Clifford's<br />inclusive and strong rationalism. However, it seems to me that he agree with<br />moderate rationalism of Thomas Aquinas and the like; although his idea in<br />this respect to some extent is differ from them, especially in explaining of<br />this problem. مسئلۀ "عقل و دین" از کهن‌ترین موضوعاتی است که فیلسوفان و متکلمان مسیحی و مسلمان را به‌خود مشغول داشته و آنان را در گروه "ایمان‌گرایان"، و "عقل‌گرایان انتقادی، حداکثری و اعتدالی" جای داده است. از نظر استاد مطهری، به‌خودی خود، هیچ تضادی میان عقل و دین وجود ندارد و در تزاحم حکم عقل و شرع، حکم عقل مقدم است. به اعتقاد ایشان، عقل روح اسلام را درک و طبق آن عمل می‌کند، هرچند با برخی ظواهر روایی منافات داشته باشد. ایشان ایمان‌گرایی را برنمی‌تابد و از عقل‌گرایی حداکثری افراطی کلیفورد نیز فاصله می‌گیرد، اما به‌نظر می‌رسد عقل‌گرایی حداکثری ضعیف و نزدیک به اعتدالی را، به‌معنایی که توماس آکویناس و امثال وی بیان کرده‌اند، می‌پذیرد ، هرچند در تبیین مسئله با آنها اختلاف دارد.

دانشگاه تهران مجله علمی " فلسفه دین " 2008-7063 10 3 2013 09 23 The Conversion of God's will (Bada`), Acceptance or Repudiation بداء بین ردّو اثبات 149 178 36193 10.22059/jpht.2013.36193 FA سید حسین نوری مدرس پردیس فارابی دانشگاه تهران Journal Article 2013 05 02 Among Islamic sects There are two groups that disagree about the issue of<br />Bada`: Imamiyeh or Shiites, from one hand considers Bada` as one of the<br />original principles of Islamic beliefs and In order to prove this believe they<br />have proposed four reasons, among which the most important is the deletion<br />and notation verse (Mahv va Esbat) in Quran. On the other hand, Sunni's<br />scholars are strongly against the issue of Bada` and believe that one of its<br />implications and consequences is acceptance of God's knowledge after his<br />ignorance, while this is not admissible about God. The lexical meaning of<br />Bada` is emersion after hiding; but Imamiyeh does not intend such a<br />meaning. The meaning that they educe from the word Bada`, is “the change<br />in people`s life path via their actions” and all scholars (Shiites and Sunnie)<br />accept this fact. Therefore this conflict is indeed a lexical dispute, rather than<br />a semantic. because, the fact which here is denieded, is not actually believed<br />in, and what is believed in, has not been denied. در «بداء» دو نظر وجود دارد. امامیه «بداء» را از ارکان اصیل عقاید اسلامی می‌دانند که چهار دلیل بر این مدعا می‌توان اقامه کرد و مهم‌ترین آنها آیۀ محو و اثبات است. علمای اهل سنت به‌شدت با این عقیده مخالف‌اند و بر آن‌اند که «بداء» موجب علم بعد از جهل می‌شود و این درمورد خداوند روا نیست. معنای لغوی «بداء» همان ظهور بعد از خفاست، البته امامیه چنین معنایی را قصد نمی‌کنند؛ معنایی که آنان از «بداء» اراده می‌کنند «تغییر مسیر آدمیان با اعمال آنان است» و این مطلب مورد قبول همگان است. لذا آنچه انکار شده است مورد اعتقاد نیست و آنچه مورد اعتقاد است نفی نشده است. بدین جهت این نزاع بیشتر نزاعی لفظی است تا نزاعی معنوی.