بررسی عقلانیت باورهای دینی از دیدگاه ویتگنشتاین متاخر

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 پردیس فارابی

2 پردیس فارابی دانشگاه تهران

چکیده

ویتگنشتاین متاخر بر این باور است که برای فهم باورهای دینی ، باید دو مفهوم بازی های زبانی و صورت زندگی را که او برای توصیف آموزه های خود بکار می گیرد، بشناسیم و وارد بازی زبانی و صورت زندگی دینی شویم. بنابراین می‌توان گفت برداشت او از عقلانیت باور های دینی، عقلانیتِ مبتنی بر بازی های زبانی و صورت های زندگی است . به دیگر سخن، عقلانیت باور های دینی در قالب این دو استعاره است که معنای خود را پیدا می کند، از این رو اگر کسی بخواهد باورهای دینی خویش را عقلانی سازد، باید این عقلانیت در زمینه صورت های زندگی فهم شود. اگر شخص متدین باورهای دینی خویش را در بافت صور زندگی مبتنی بر ایمان کرده باشد، در این صورت از نظر ویتگنشتاین متاخر باورهای دینی او عقلانی است. بنابراین معنای عقلانیت در مورد باور های دینی نباید به همان معنای عقلانیت در علم تلقی شود و مورد داوری قرار گیرد. بنابردیدگاه ویتگنشتاین متاخر باورهای دینی ما نیاز به هیچ گونه توجیهی، چه عقلی و یا تاریخی ندارند و شخصی که تلاش دارد تا امر دینی را با توجه به قواعد بازی زبانی دیگر معقول سازد در واقع، خود فردی غیر معقول است، زیرا از شأن باورهای دینی کاملا غافل است. در این مقاله برآنیم تا علاوه بر تبیین دیدگاه ویتگنشتاین متاخر در باب عقلانیت باور های دینی، نقد ها و نارسایی های موجود در مفاهیمی نظیر بازی های زبانی و همچنین تلقی ویتگنشتاین متاخر در باب عقلانیت باورهای دینی را بیان کنیم .

کلیدواژه‌ها

موضوعات